تاریخ : 1392/07/11 23:17

شهرستان خنداب با مساحت حدود 1365 کيلومتر مربع و جمعيتي بالغ بر 59727 نفراز شمال به شهرستان هاي کميجان ، از شرق به شهرستان هاي اراک ، از جنوب به شهرستانشازند، از غرب به شهرستان استان همدان محدود مي شود. اين شهرستان داراي دو شهر به نام هاي خنداب و جاورسيان و دو بخش به نام هاي قره چاي و مرکزي ، 5 دهستان به نام هاي اناج ، سنگ سفيد ، جاورسيان ، خنداب و دهچال است . اين شهرستان تا سال 1368 بخشي از شهرستان اراک به شمار مي رفت . پس از اين زمان به عنوان شهرستان جديد وارد نقشه جغرافياي استان شد. 
محدوده اي که امروزه به نام خنداب معروف است از اتصال مجموعه اي از سکونت گاهها به نام هاي حصار و خنداب و قلعه تشکيل شده است. اگر احتمال در ارتباط بودن نام خنداب با خندق آب درست باشد به طور حتم در محل اين شهر استقرار گاههايي از دوره هاي پيش از اسلام وجود داشته است. زيرا در ناحيه چزان به مواردي از قلاعي که در اطراف آنها آثار خندقي وجود دارد برخورد خواهيم کرد.
در مورد پيشينه خنداب به موارد زير مي توان اشاره کرد.
1- حداقل از دوره هاي آغاز اسلامي تاکنون در اين محدوده شهر مهمي شکل نگرفته است که با توجه به محيط مناسب جغرافيايي بيانگر شرايط نامناسب امنيتي بوده است .
2- وجود دالان طبيعي دشت شراء شرايطي را به وجود آورده است که مي توان براي هجوم از نواحي غربي به مرکز ايران مورد استفاده قرار گيرد که اين امر توانسته در تخريب کانونهاي زيستي موثر باشد . وجود گروه هاي لر، ترک، فارس در محدوده خنداب مبين مسير حرکت اقوام و سکونت گزيني آنان در اين محدوده مي باشد که بي ارتباط با تحريکات نظامي آنان نيست.
3- وجود قلعه و  حصار نشانگر وجود نوع زندگي مبتني بر غارت و دفاع مي باشد.
4- وجود امامزاده در خنداب و همچنين نوشته دانشمند عالي قدر مرحوم ابراهيم دهگان سند تاريخي مستند و گواه روشن بر قدمت تاريخي خنداب است.
بر اساس اسناد و مدارک موجود قدمت خنداب به بيش از 1200 سال مي رسد.  ابوالفرج قدامه بن جعفر کاتب بغدادي متوفي سال 327 ه ق در کتاب خود در ذکر راههاي منتهي به شهر کرج (آستانه ) چنين بيان مي کند « از همدان به کرج از راه رستاق شراء ،از همدان به جود 5 فرسنگ ، از جود به خنداب( که فعلا به همين نام و در جاي اصلي شهر است ) هفت فرسنگ، از خنداب به سيان هفت فرسنگ و از سيان به کرج 5 فرسنگ ،پس از همدان تا کرج 27 فرسنگ راست . »از اين سند تاريخي به قدمت سابقه تاريخي خنداب پي مي بريم و مهم تر آن که خندا ب در سال 328 ه ق يعني بيش از 11 قرن قبل در محله فعلي و به همين نام بوده است . حمد ا.. مستوفي نيز در نزهه القلوب در بيان مطالب جغرافيايي منطقه جبال به منطقه شرائين اشاره کرده که بيانگر قدمت نام شراء در طول تاريخ است.
در ارتباط با خنداب بايد اشاره کرد که وجود مقبره حضرت امامزاده محمد مسعود فرزند امام موسي کاظم (ع) که در ميان شهر و در کنار رودخانه قرار دارد دليلي بر قدمت آن حداقل از سده دوم هجري است. اگر چه ممکن است اين محل در ابتداي دوره اسلامي بسيار کوچک بوده است همچنين بر اساس نقل پاره اي از مطلعين محلي نام اصلي خنداب خندق آب بوده است. از شواهد تاريخي چنين بر مي آيد که اهالي اين منطقه براي محافظت خود و دام هايشان تونل هايي ايجاد مي کردند که هم مخفيگاه مناسبي براي پناه بردن به آن در هنگام خطر بوده و هم به عنوان تونل منتهي به رودخانه جهت برداشت آب مورد استفاده قرار مي گرفته است.
اين محدوده به دليل قرار داشتن در امتداد دشت و رودخانه شراء (قره چاي )، دامنه هاي رشته کوه زاگرس و ريزش جوي از نظر کشاورزي مناسب و جاذب جمعيت بسيار است و به جرات مي توان حوزه جغرافيايي خنداب را در استان مرکزي به شمال ايران مقايسه کرد. به همين خاطر براي توسعه گردشگري طبيعت گردي و کشاورزي مستعد است .
ساکنان شهرستان خنداب به سه گروه عمده زباني تقسيم مي شوند ، اين سه گروه عبارتند از ترکي ، لري و فارسي.
 وجه تسميه خنداب:بر اساس لغت نامه دهخدا، خنداب در اصل کندآب بوده است. به نحوي که جريان رودخانه در اين روستا کند مي شده است از اين جهت اصل لغت کند است که به خنداب تبديل شده است. دليل ديگر براي نام گذاري خنداب وجود رودخانه قره چاي است که در گويش محلي خنداب به معني قند آب يا آب شيرين بوده است.

 

 
معرفی سازمان ارتباط با ماپیوندها English
          ورود به سایت
         نام کاربری:   
         کلمه عبور: